Vanuit de financiële sector bestaan toenemende zorgen over de voorbereiding, coördinatie en opvolging van de aankomende National Risk Assessment (NRA) en het bredere AML/CFT/CPF-traject van Suriname. Hoewel Suriname de afgelopen periode belangrijke stappen heeft gezet op wetgevend en institutioneel niveau, lijkt er momenteel onvoldoende centrale focus en regie aanwezig om de vereiste effectiviteit duurzaam te waarborgen.

Voor de financiële sector is dit geen theoretisch vraagstuk. De uitkomsten van de NRA en de beoordeling van de effectiviteit van het AML/CFT-raamwerk zullen directe impact hebben op correspondent banking relaties, internationale transactiemogelijkheden, investor confidence, reputatierisico’s en de totale compliance-druk binnen de sector.

Een belangrijk zorgpunt betreft het wegvallen van de AML Project Implementation Unit (AML-PIU), die juist een essentiële rol vervulde in de operationele coördinatie, monitoring en implementatie van AML/CFT-gerelateerde acties. Vanuit verschillende signalen binnen het veld blijkt dat deze unit sinds medio 2025 niet langer actief zou zijn. Dit creëert een risico op verlies van institutionele kennis, versnippering van verantwoordelijkheden en onvoldoende structurele opvolging van actiepunten richting de CFATF/FATF-vereisten.

Juist in deze fase is consistente centrale aansturing van groot belang. Een NRA mag niet worden benaderd als een eenmalige compliance-oefening of documentatieproces, maar moet fungeren als strategisch fundament voor een risk-based AML/CFT-aanpak binnen zowel de publieke als private sector.

Vanuit financieel-sectoraal perspectief bestaan onder andere de volgende aandachtspunten:

  • onvoldoende zichtbare centrale coördinatie en governance rondom de implementatie van NRA-uitkomsten;
  • risico op beperkte stakeholderbetrokkenheid vanuit de financiële sector en andere reporting entities;
  • mogelijke tekortkomingen in dataverzameling, data quality en informatie-uitwisseling tussen stakeholders;
  • verhoogd risico op inconsistente toepassing van risk-based supervision;
  • onvoldoende focus op daadwerkelijke effectiviteit in plaats van uitsluitend technische compliance;
  • beperkte zichtbaarheid van concrete nationale prioriteiten ten aanzien van high-risk sectoren en activiteiten;
  • risico op vertraging in implementatie van noodzakelijke maatregelen, guidance en sectorale feedback;
  • verhoogde kwetsbaarheid voor internationale reputatieschade indien onvoldoende voortgang aantoonbaar is richting CFATF/FATF.

Daarnaast blijft Suriname kwetsbaar voor ML/TF-risico’s die reeds in eerdere beoordelingen en NRA’s naar voren zijn gekomen, waaronder:

  • cash-based transacties;
  • informele geldstromen;
  • grensoverschrijdende geldbewegingen;
  • illegale goudsectoractiviteiten;
  • corruptierisico’s;
  • beperkte transparantie rondom beneficial ownership;

Voor de financiële sector is het van belang dat de NRA-resultaten worden vertaald naar concrete, meetbare en sectorgerichte actiepunten met duidelijke accountability, timelines en periodieke monitoring. Zonder effectieve opvolging ontstaat het risico dat instellingen additionele compliance-investeringen moeten doen zonder voldoende nationale ondersteuning, guidance of coördinatie.

Daarbij dient te worden benadrukt dat internationale beoordelaars steeds minder kijken naar uitsluitend aanwezige wetgeving en steeds meer naar aantoonbare effectiviteit. De kernvraag zal zijn of Suriname daadwerkelijk in staat is ML/TF/PF-risico’s tijdig te identificeren, mitigeren en handhaven.

Het is daarom essentieel dat:

  • structurele nationale AML/CFT-coördinatie wordt hersteld of versterkt;
  • publieke en private stakeholders actief en periodiek worden betrokken;
  • NRA-uitkomsten zichtbaar worden geïntegreerd in nationaal beleid en toezicht;
  • sector-specifieke guidance en feedback structureel beschikbaar komen;
  • voldoende resources en gespecialiseerde capaciteit beschikbaar blijven;
  • de focus verschuift van ‘box ticking’ naar aantoonbare effectiviteit

Gezien de mogelijke impact op de internationale positie van Suriname en de stabiliteit van de financiële sector verdient dit onderwerp verhoogde aandacht en prioriteit op nationaal niveau.