Het Wereldbankrapport (Suriname Jobs and Skills Radar 2030: From Economic Opportunity to Jobs for Surinamese Workers) biedt waardevolle aanknopingspunten voor de verdere versterking van het Surinaamse skills-ecosysteem en laat zien dat de uitdagingen op de arbeidsmarkt niet uitsluitend met extra financiële middelen kunnen worden opgelost. Juist in een context waarin publieke middelen onder druk staan, wordt een nauwere samenwerking tussen overheid, onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven essentieel. Door kennis, praktijkervaring en beschikbare capaciteit beter te bundelen, kunnen ook met beperkte middelen belangrijke stappen worden gezet richting een toekomstbestendig skills-systeem.
De routekaart van de Wereldbank richt zich daarom op zes samenhangende hervormingsgebieden:
- Achterstanden in basisvaardigheden hebben gevolgen voor de arbeidsmarkt
De Wereldbank constateert dat achterstanden in fundamentele vaardigheden zoals taal en rekenen al vroeg in de onderwijsloopbaan ontstaan en later doorwerken in de inzetbaarheid van jongeren. Enkele aanbevelingen zijn:
- Ontwikkel versnelde programma’s voor taal- en rekenvaardigheden, vooral vóór de instroom in technisch en beroepsonderwijs.
- Investeer in effectieve onderwijsaanpakken waarbij leerlingen ondersteuning krijgen op basis van hun daadwerkelijke leerbehoefte.
- Tekort aan soft skills en werkgerichte vaardigheden
Naast technische kennis ervaren werkgevers uitdagingen rondom vaardigheden zoals samenwerking, communicatie en professioneel gedrag. Enkele aanbevelingen volgens de Wereldbank zijn:
- Ontwikkel, in samenwerking met het bedrijfsleven, minimale normen voor arbeidsmarktgereedheid en veranker deze in beroepsopleidingen en certificering.
- Breid programma’s voor taalvaardigheid in het Nederlands en Engels uit, met extra aandacht voor bewoners van het binnenland, prioritaire sectoren en een toegankelijke deelname voor vrouwen.
- Technisch en beroepsonderwijs moet moderner en flexibeler worden
Volgens de Wereldbank beperken verouderde apparatuur, beperkte beschikbaarheid van praktijkgerichte instructeurs en weinig flexibiliteit de aansluiting van TVET op de arbeidsmarkt. Enkele aanbevelingen zijn:
- Moderniseer geselecteerde TVET-instellingen met actuele apparatuur en curricula die samen met het bedrijfsleven worden ontwikkeld.
- Ontwikkel stimuleringsmaatregelen, zoals een nationaal programma voor de erkenning van excellente docenten en prestatiegerichte beloningen, om het beroep van docent en praktijkinstructeur aantrekkelijker te maken.
- Verbinding tussen onderwijsinstellingen en werkgevers moet worden versterkt
De samenwerking tussen opleidingsinstituten en werkgevers is volgens de Wereldbank nog vaak informeel, waardoor opleidingen onvoldoende kunnen inspelen op veranderingen in de economie. Enkele aanbevelingen zijn:
- Zorg voor een structurele inbreng van werkgevers uit prioritaire sectoren bij de ontwikkeling van curricula, beroepsstandaarden en competentieprofielen.
- Benut regionale en internationale opleidingspartnerschappen strategischer voor gespecialiseerde functies, zodat hoogwaardige certificeringen en geavanceerde opleidingen toegankelijk worden tegen lagere kosten.
- Versnippering binnen het skills-systeem belemmert effectieve uitvoering
De Wereldbank wijst erop dat verschillende verantwoordelijkheden en beperkte coördinatie tussen betrokken organisaties de ontwikkeling van een sterk skills-systeem bemoeilijken. Enkele aanbevelingen zijn:
- Ontwikkel een 5 jarig nationale skills-agenda met duidelijke jaarlijkse doelen en verantwoordelijkheden.
- Ontwikkel een model waarbij men gezamenlijk bijdraagt aan een duurzame financiering van nationale opleidings- en certificeringstrajecten.
- Gebrek aan arbeidsmarktdata belemmert beleidsvorming
Een toekomstgericht skills-systeem vereist actuele informatie over vraag en aanbod op de arbeidsmarkt. Volgens de Wereldbank is deze informatie momenteel onvoldoende geïntegreerd. Enkele aanbevelingen zijn:
- Ontwikkel een gezamenlijke aanpak tussen VWA en MinOWC om onderwijs- en arbeidsmarktgegevens te koppelen, zodat opleidingsbeleid beter kan worden afgestemd op de daadwerkelijke behoeften van de economie.
- Versterk en schaal bestaande digitale initiatieven op die afgestudeerden en werkgevers met elkaar verbinden (zoals sectorale platforms als EnergyJobs.sr) en ontwikkel waar nodig een bredere nationale aanpak.
Juist wanneer middelen onder druk staan, wordt samenwerking nog belangrijker.
Download het volledig document hier: Suriname Jobs and Skills Radar 2030
